Hàng chục siêu thị lớn tại Bỉ và Thụy Điển đã ghi nhận thiệt hại hàng triệu euro sau khi một cuộc tấn công mạng nhắm vào hệ thống điều khiển làm lạnh từ xa, khiến nhiệt độ tại các kho chứa và tủ đông tăng vọt lên mức 50 độ C trong đêm ngày 01/11 rạng sáng 02/11.

Sự cố cho thấy lỗ hổng bảo mật vật lý ngày càng nghiêm trọng trên các thiết bị kết nối mạng, tương tự cảnh báo về rủi ro an ninh trên các thiết bị thông minh IoT và nỗi lo ngại trước làn sóng tấn công mạng có tổ chức đang lan rộng trên quy mô toàn cầu.

Tủ đông bị can thiệp nhiệt độ lên 50 độ C trong đêm

Chuỗi bán lẻ ICA, một trong những tập đoàn phân phối thực phẩm lớn nhất Thụy Điển, xác nhận nhiều cửa hàng trực thuộc đã bị kẻ tấn công xâm nhập trái phép vào hệ thống phần mềm điều khiển nhiệt độ. Thay vì duy trì môi trường đông lạnh âm độ để bảo quản thịt cá và thực phẩm tươi sống, hệ thống bị can thiệp từ xa khiến các máy nén ngưng hoạt động và thổi khí nóng lên tới 50 độ C.

Tình trạng tương tự nhanh chóng lan rộng khắp châu Âu. Tại Bỉ, hơn 40 siêu thị thuộc chuỗi Delhaize, 15 cửa hàng của tập đoàn Carrefour và 5 điểm bán Spar đã trở thành nạn nhân. Nhiều nhà quản lý cửa hàng cho biết họ nhận được cảnh báo nhiệt độ trên điện thoại lúc 3 giờ sáng nhưng không thể can thiệp thủ công từ hệ thống máy chủ, buộc phải nhìn toàn bộ hàng hóa đông lạnh bị rã đông và hư hỏng.

Vụ việc diễn ra chỉ 3 tuần sau sự cố tương tự khiến hơn 700 siêu thị tại Pháp rã đông hàng loạt, gây tổn thất hàng chục triệu euro và làm hỏng hóc nghiêm trọng trang thiết bị làm lạnh. Các sự cố gián đoạn nhiệt độ cũng được ghi nhận rải rác tại Luxembourg, Hà Lan, Ireland, Estonia và Phần Lan.

Mối đe dọa hạ tầng vận hành và phản ứng từ giới chức

Công tố viên Liên bang Bỉ đã chính thức mở cuộc điều tra hình sự để xác định nguồn gốc vụ tấn công. Thủ đoạn của nhóm tin tặc dựa trên việc khai thác lỗ hổng bảo mật trong mã nguồn phần mềm quản lý hệ thống làm lạnh công nghiệp, vốn được nhiều chuỗi bán lẻ dùng chung và kết nối trực tiếp với Internet để giám sát tập trung.

Đáng chú ý, cơ quan chức năng Mỹ tuần trước cũng tiết lộ Bộ Quốc phòng Mỹ (Lầu Năm Góc) đang điều tra các sự cố tương tự xảy ra tại kho đông lạnh của một số căn cứ quân sự Mỹ trong mùa hè vừa qua, cho thấy dấu hiệu của một chiến dịch thử nghiệm tấn công nhắm vào hạ tầng chuỗi cung ứng thực phẩm.

Các chuyên gia an ninh mạng khuyến cáo các doanh nghiệp bán lẻ cần lập tức rà soát, cách ly mạng điều khiển thiết bị làm lạnh (OT) khỏi Internet công cộng và cập nhật bản vá phần mềm kiểm soát nhiệt độ để ngăn chặn nguy cơ bị phá hoại dây chuyền.