OpenAI vừa chính thức mở rộng quyền truy cập Decisions API cho toàn bộ người dùng và nhà phát triển trên toàn cầu vào ngày 22/10/2026. Động thái này đánh dấu bước tiến công khai của phòng nghiên cứu nhằm giành lại thị phần trong phân khúc mô hình trí tuệ giá rẻ và siêu tốc, nơi mà mô hình Jev của TypeSafe AI do cựu kỹ sư OpenAI sáng lập đã nhanh chóng định hình nên một danh mục sản phẩm hoàn toàn mới.
Tối ưu hóa độ trễ từ mô hình Luna hiện có
Kể từ khi được công bố lần đầu tại hội nghị Dev Day cuối tháng 09/2026, phiên bản thương mại của Decisions API đã được bổ sung thêm khả năng tiếp nhận dữ liệu đầu vào bằng giọng nói và hình ảnh. Thay vì huấn luyện một mô hình quyết định chuyên biệt ngay từ đầu, nhóm kỹ thuật của OpenAI đã tái cấu trúc mô hình ChatGPT Luna để tối ưu hóa tối đa tốc độ phản hồi và cắt giảm chi phí tính toán cho các tác vụ phân loại.
Nikunj Handa, Trưởng bộ phận sản phẩm API của OpenAI, chia sẻ rằng bước đột phá lớn nhất nằm ở việc nén thời gian phản hồi từ khoảng 1 đến 3 giây xuống chỉ còn 100 đến 180 mili giây. Mục tiêu tiếp theo của đội ngũ phát triển là chạm ngưỡng 60 mili giây, mở ra khả năng gọi API liên tục cho từng khung hình trong luồng video trực tiếp. Khi giới thiệu Decisions API ban đầu, sản phẩm chủ yếu phục vụ các lớp lọc an toàn nội bộ, nhưng nhu cầu thay thế các mô hình ngôn ngữ lớn đắt đỏ trong chuỗi điều phối agent đã thúc đẩy quá trình thương mại hóa diện rộng.
Hiệu quả thực tế tại các khách hàng doanh nghiệp
Trong các thử nghiệm ban đầu với các đối tác như Box, Datadog, Ramp và Speak, các kỹ sư đã thay thế mô hình sinh văn bản truyền thống bằng Decisions API để tăng thông lượng xử lý. Đại diện ứng dụng học ngôn ngữ Speak cho biết việc chuyển đổi giúp giảm thời gian chờ giữa các hành động của AI từ 1,4 giây xuống chỉ còn 0,13 giây, tạo ra trải nghiệm hội thoại tự nhiên gần như tức thì. Bản thân OpenAI cũng ứng dụng giải pháp này để cải thiện tốc độ phản hồi cho trợ lý giọng nói Dots.
Sự bùng nổ của các mô hình ra quyết định phản ánh hiện tượng nghịch lý Jevons trong kinh tế học: khi tài nguyên tính toán trở nên rẻ hơn và hiệu quả hơn, khối lượng ứng dụng thực tế sẽ bùng nổ theo cấp số nhân thay vì giảm bớt. Các tác vụ như định tuyến luồng dữ liệu, phân loại văn bản hay kích hoạt điều kiện logic trong phần mềm không còn đòi hỏi phải tiêu tốn chi phí cho những mô hình sinh chuỗi hàng trăm tỷ tham số.
Cuộc đua khốc liệt trên các bảng xếp hạng
Dù OpenAI đã nhanh chóng phổ biến API, vị trí thống trị phân khúc này vẫn đang bị cạnh tranh quyết liệt. Sau vòng gọi vốn 870 triệu USD của TypeSafe, mô hình Jev tiếp tục duy trì lượng truy vấn dẫn đầu trên các cổng phân phối như OpenRouter. Trên các thang đo chuyên dụng như AIM System One Index hay Artificial Analysis Decision Index, những mô hình như D1 Ultra của Liquid và Elephant-1 của Base Lab đang tạm thời chiếm các vị trí dẫn đầu, trong khi mô hình của OpenAI xếp lần lượt ở vị trí thứ 8 và thứ 14.
Tuy vậy, lợi thế lớn nhất của OpenAI nằm ở khả năng xử lý đa phương thức. Nhờ nền tảng thị giác mạnh mẽ của Luna, công cụ này cho thấy độ chuẩn xác vượt trội khi phân loại hình ảnh phức tạp. Cuộc cạnh tranh giữa các mô hình quyết định chuyên biệt và những mô hình nền tảng được tinh chỉnh siêu tốc dự kiến sẽ tiếp tục định hình lại hạ tầng vận hành của toàn bộ hệ sinh thái AI agent trong thời gian tới.