Thêm hai cái tên vào danh sách bị đơn kiện OpenAI và Microsoft: The Seattle Times và Newsday vừa nộp đơn kiện, cáo buộc hai công ty dùng báo chí của họ để huấn luyện AI mà không xin phép. Danh sách này bắt đầu từ New York Times cuối năm 2023, và cứ tiếp tục dài ra trong khi vụ kiện gốc vẫn đang diễn ra.
Ngôn từ khá gay gắt trong đơn kiện
Đơn kiện lập luận rằng với sự xuất hiện của AI tạo sinh, ngành báo chí có thể trở nên “hỏng hoàn toàn”. Tác giả đơn kiện mô tả AI tạo sinh như “con rắn ăn đuôi mình”, thứ có thể “phá hủy chính những tổ chức” tạo ra nội dung mà nó được huấn luyện.
Một đoạn trích đáng đọc nguyên văn:
Các sản phẩm AI như ChatGPT và Copilot được quảng bá là “người sản xuất nội dung, nhưng thực chất chúng là những kẻ tiêu thụ tham lam, nuốt chửng nội dung do con người viết và trả lại cho thế giới những bản sao cùng bản bắt chước phái sinh của chính nội dung gốc mà chúng đã tiêu thụ” để đạt mục tiêu thương mại.
Nói cách khác, lập luận pháp lý không chỉ dừng ở “bạn dùng tài sản của chúng tôi” mà còn đi xa hơn đó là mô hình kinh doanh của AI đang được nuôi bằng chính nguồn tin mà nó cạnh tranh.
Đặc biệt: Bị đơn từng là nhà tài trợ
Chi tiết khiến vụ này nổi bật so với các vụ kiện trước: Microsoft và OpenAI từng tài trợ một số dự án báo chí và học bổng của chính Seattle Times. Từ quan hệ đối tác quay sang đối đầu trong toà án, đây là lần đầu tiên điều đó xảy ra trong chuỗi kiện tụng này.
Phản ứng của Microsoft cũng khá dịu dàng so với bản chất vụ kiện. Phát ngôn viên hãng nói với GeekWire rằng công ty “bất ngờ với vụ kiện” nhưng “luôn sẵn sàng ngồi xuống tìm giải pháp cho loại tranh chấp này”.
Hiện vẫn chưa có câu trả lời từ phía toà án, và cũng chưa rõ vụ này sẽ được gộp vào vụ kiện chung của nhiều tờ báo hay đi riêng. Nhưng với những người làm nội dung, đây là vụ việc cho thấy giới báo chí truyền thống đã chuyển từ lo ngại sang hành động pháp lý cụ thể. Cách toà phán quyết trong vài năm tới sẽ định hình giá của nội dung con người trong thời đại AI.