Starknet cho biết đang tích cực cân nhắc trở thành một mạng lưới layer-1, với mục tiêu trở thành mạng hoàn toàn kháng lượng tử vào năm 2027. Đây mới là ý tưởng được đưa ra để thảo luận, không phải quyết định rời mô hình layer-2 hiện tại.

Eli Ben-Sasson, đồng sáng lập kiêm CEO của StarkWare, đặt câu hỏi liệu việc chuyển Starknet thành L1 có giúp mạng linh hoạt hơn trong việc nâng cấp mật mã hay không. Ông viện dẫn cả tiến bộ của điện toán lượng tử lẫn AI. Nhận định rằng những mối đe dọa này đang đến gần hơn là đánh giá của ông, không phải bằng chứng là chữ ký số hiện tại đã bị phá.

Lộ trình cũ vẫn có phần phụ thuộc Ethereum

StarkWare đã công bố lộ trình kháng lượng tử cho Starknet ngày 30/06, chia thành ba giai đoạn. Hai giai đoạn đầu nằm trong phạm vi kiểm soát của Starknet; giai đoạn cuối phụ thuộc vào tiến độ nâng cấp của Ethereum.

Theo tài liệu này, bước đầu là thay các cách dùng hàm băm Pedersen bằng BLAKE2 tại một số lớp của mạng. StarkWare cũng nêu kế hoạch sử dụng chữ ký hậu lượng tử như Falcon-512 trong cơ chế đồng thuận. Giai đoạn tiếp theo hướng đến các hợp đồng đã tồn tại, thông qua công cụ giúp chúng chuyển đổi mà không phải tự di chuyển dữ liệu thủ công.

Những nội dung trên là cam kết phát triển trong lộ trình, không nên coi là toàn bộ đã hoàn thành. Chính StarkWare lưu ý thời gian và kết quả triển khai không được bảo đảm.

Hai điểm phụ thuộc của Ethereum đáng chú ý là lớp thông điệp của cầu nối và tính sẵn có của dữ liệu. Starknet công bố dữ liệu trạng thái lên Ethereum dưới dạng blob. Cơ chế cam kết KZG của blob và một phần mật mã phục vụ cầu nối vẫn nằm trong phạm vi cần chuyển đổi.

Layer-1 có thể đổi cách giải quyết sự phụ thuộc

Trong lộ trình tháng 06, StarkWare dự kiến xử lý các điểm phụ thuộc khi Ethereum tiến hành chuyển đổi. Tài liệu đó không đề cập đến việc trở thành L1. Vì vậy, phát biểu mới mở ra khả năng Starknet muốn tự quyết nhiều hơn về thời điểm nâng cấp, thay vì chờ mạng nền tảng.

Đây là cách diễn giải động cơ, không phải mô tả một phương án kỹ thuật đã chốt. Chuyển sang L1 sẽ cần làm rõ cách xác nhận trạng thái, cung cấp dữ liệu và duy trì kết nối với Ethereum. Những câu hỏi đó không được giải quyết chỉ bằng việc chọn thuật toán mật mã mới.

StarkWare nói mọi thay đổi ở cấp giao thức đều phải qua quy trình quản trị. Theo Unchained, các phát biểu ngày 08/10 chưa cho biết khi nào cộng đồng sẽ quyết định về ý tưởng L1.

Mốc 2027 vì vậy vẫn là mục tiêu của dự án. Điều cần theo dõi là Starknet có đưa ra đề xuất kiến trúc đủ cụ thể để cộng đồng đánh giá lợi ích bảo mật cùng những thay đổi đối với người dùng hay không.