Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 20/09 đăng trên Truth Social rằng ông có kế hoạch thành lập “AI Force”, một lực lượng chuyên trách về trí tuệ nhân tạo tương tự Space Force mà ông đã tạo trong nhiệm kỳ đầu. Trump cũng cho biết sẽ bổ nhiệm một “AI czar” trong thời gian tới, với yêu cầu “chỉ những người có IQ cao mới cần nộp đơn.”
Điều đáng chú ý: Trump không cung cấp thêm chi tiết nào về cơ cấu, ngân sách hay lộ trình triển khai. Không rõ AI Force sẽ là cơ quan quân sự, cơ quan dân sự hay một bộ phận trực thuộc Nhà Trắng. Theo New York Times, các quan chức Nhà Trắng không phản hồi yêu cầu bình luận về vấn đề này.
Bối cảnh: lời kêu gọi giảm tốc và phản ứng trái chiều
Bài đăng của Trump đến trong một tuần mà chủ đề “an toàn AI” chiếm sóng truyền thông. Vào ngày 12/09, CEO Anthropic Dario Amodei công bố đề xuất ba bước nhằm điều chỉnh tốc độ phát triển AI, với lập luận rằng nếu không kiểm soát, công nghệ này có thể “vượt quá khả năng hiểu và kiểm soát” của con người.
Đề xuất của Amodei nhận được phản hồi tích cực từ hai nhân vật có ảnh hưởng lớn: CEO OpenAI Sam Altman và CEO SpaceX Elon Musk đều lên tiếng ủng hộ. Tuy nhiên, CEO Nvidia Jensen Huang lại phản đối, cho rằng quy định như vậy là không cần thiết.
Đến ngày 21/09, Anthropic thông báo chọn Accenture là đối tác đánh giá nhúng (embedded evaluator) đầu tiên để thực hiện bước một trong đề xuất của Amodei, theo Cointelegraph.
Khoảng trống quyền lực AI ở Washington
Trong khi Trump nói về việc “quản lý ngành AI mà không thêm quy định có thể làm chậm đổi mới”, thực tế cho thấy Mỹ vẫn thiếu một cơ quan đầu mối rõ ràng về chính sách AI. Không giống hạt nhân có NRC hay hàng không có FAA, AI hiện tại được quản lý phân tán qua nhiều cơ quan liên bang.
Việc thành lập một “AI czar” có thể lấp khoảng trống này, nhưng cũng đặt câu hỏi về quyền lực thực sự của vị trí đó. Liệu người được bổ nhiệm sẽ có quyền ra quyết định hay chỉ đóng vai trò cố vấn? Và “AI Force” sẽ hoạt động ra sao khi ngành AI đang phát triển với tốc độ mà ngay cả những người trong cuộc cũng không theo kịp?
Tín hiệu cho thị trường crypto và công nghệ
Với ngành crypto, động thái này có hai hàm ý. Thứ nhất, AI và blockchain ngày càng giao nhau, từ các agent AI giao dịch on-chain đến các dự án AI-token. Một cơ quan chuyên trách AI ở cấp liên bang có thể ảnh hưởng đến cách các dự án AI-crypto được quản lý. Thứ hai, thông điệp “không thêm quy định” của Trump phù hợp với lập trường thân thiện với ngành công nghệ mà chính quyền hiện tại theo đuổi, điều đã giúp thị trường crypto phục hồi mạnh trong năm qua.
Chi tiết về AI Force và danh tính AI czar sẽ được công bố trong thời gian tới. Nếu vị trí này được trao cho một nhân vật có quan điểm “thân thiện với ngành”, đó sẽ là tín hiệu tích cực cho cả AI lẫn crypto. Ngược lại, nếu quyền lực thực sự của vị trí này quá giới hạn, “AI Force” có thể chỉ là một biểu tượng chính trị hơn là một bước ngoặt chính sách thực sự.